De verbouw van de Hengelosestraat 99 in Enschede gaat naar verwachting in 2028 van start. Het bijzondere kantoorgebouw wordt getransformeerd tot rijkskantoor voor de Belastingdienst. Duurzaamheid, veiligheid en behoud van het karakter staan centraal.
De aanbesteding voor de renovatie en het onderhoud van het rijksgebouw aan de Hengelosestraat 99 in Enschede staat op TenderNed. Het RVB heeft het pand in september 2023 aangekocht van de Universiteit Twente. ‘Een bijzonder gebouw’, zegt projectmanager Frans van Beek van het Rijksvastgoedbedrijf (RVB). ‘In de volksmond wordt het de Efteling van Enschede genoemd, vanwege het atrium en de kap.’
Ziel van het ontwerp
Belangrijk bij dit project is volgens Van Beek dat het organische karakter van het gebouw – met lucht, water, vuur, aarde – zo veel mogelijk behouden blijft. ‘Tegelijkertijd moet het gewoon een goed functionerend rijkskantoor worden. Dat is de grootste uitdaging: hoe behoud je de ziel van het ontwerp van architect Max van Huut zonder concessies te doen aan functionaliteit?’
Het pand is zo’n dertig jaar oud en voldoet niet meer aan de huidige standaarden van het RVB. Eind dit jaar wil het RVB de aanbesteding gegund hebben en volgend jaar moet de omgevingsvergunning rond zijn. Het RVB volgt de Routekaart verduurzamen bij de renovatie. ‘Veel aannemers uit Twente moeten normaal gesproken naar het westen van het land voor de bouw van (rijks)projecten’, zegt Van Beek. ‘Maar een groot project in Enschede biedt kansen dichter bij huis. Dat merken we ook in de belangstelling vanuit de markt.’
Het doel van het project is het centraliseren van de Belastingdienst in de regio Twente. Op dit moment is de Belastingdienst verspreid over drie verschillende panden in de regio (Almelo, Hengelo en Enschede), waarvan twee huurpanden. Het RVB wil zoveel mogelijk af van huur en zoveel mogelijk vastgoed in eigen bezit hebben. Dit project past binnen die strategie.
Signalen uit marktconsultatie
Voordat de aanbesteding werd gepubliceerd, is vorig jaar ook een marktconsultatie gedaan. ‘Tijdens de marktconsultatie kregen we signalen dat de planning ambitieus was. Dat hebben we serieus genomen. We hebben de uitvoeringsplanning nog eens goed tegen het licht gehouden.’
Om niet voor verrassingen te komen staan, heeft het RVB het gebouw technisch grondig onderzocht. ‘Plafonds zijn opengelegd, vloerafwerkingen verwijderd, zodat we konden controleren of constructie en installaties overeenkomen met de tekeningen. Met een warmtescan en drone-inspectie hebben we gekeken naar warmtelekken in de gevel. Ook volgt nog een luchtdichtheidsmeting. Zeker als je elektrisch gaat verwarmen, wil je geen energieverlies. Als je tijdens de bouw aandacht besteedt aan luchtdichtheid, kun je gecontroleerd ventileren en energie besparen.’
Duurzaamheid speelt een belangrijke rol bij de renovatie. ‘Hergebruik van bestaande materialen wordt waar mogelijk gestimuleerd. Tegelijkertijd moeten we realistisch zijn: veel installaties gaan eruit, want deze zijn afgeschreven en de huidige meanderende opzet van de gangen komt misschien wel te vervallen. Dat laatste moet nog blijken wanneer het inschrijvingsontwerp bekend is geworden. We vragen de markt nadrukkelijk om met natuurinclusieve oplossingen te komen. Het gebouw en de omgeving moeten voorbereid zijn op hittestress en wateroverlast, en toekomstbestendig zijn.’
Verrassen met slimme oplossingen
De aanbesteding gebeurt in een geïntegreerde contractvorm. ‘Het consortium dat de gunning wint, doet niet alleen ontwerp en realisatie, maar ook vijftien jaar onderhoud, met een optie tot verlenging’, legt Van Beek uit. ‘Dat dwingt partijen om na te denken over kwaliteit op de lange termijn. Wij stellen de eisen op vanuit rijksgebruik; de markt mag ons verrassen met slimme oplossingen.’
Kunst is ook een onderdeel van het project. Zo wordt een beeld uit een beeld uit een van de oude panden mogelijk verplaatst. Daarnaast moet er ook nieuwe kunst worden toegevoegd, ter waarde van 0,7 procent van het bouwbudget. ‘Dat is altijd een spannend proces’, zegt Van Beek. ‘Een kunstenaar laat zich niet makkelijk sturen – die beweegt alle kanten op. Als projectmanager moet je dan zorgen dat geld, tijd en kwaliteit in balans blijven. Ik vind dat juist een van de leukere onderdelen van het vak.’
Al met al ziet Van Beek dit project als een ‘mooie kans om natuur, energie, kunst en functionaliteit samen te brengen in één toekomstbestendig rijkskantoor’.
Meer informatie?
Kijk op TenderNed: Log in als aanbesteden de dienst | TenderNed