Wat renoveren?

De renovatie is dringend nodig om verschillende grote gebreken te herstellen op het gebied van (brand)veiligheid, houtrot, lekkende daken, technische installaties (klimaat, liften, leidingen), ict, beveiliging en gezondheid. Grotendeels gaat het om noodzakelijk herstel van gebreken en aanpassingen die nodig zijn om aan de huidige wet- en regelgeving te voldoen. Daarnaast zijn er enkele ‘functionele verbeteringen’. Zo worden ingangen aangepast om de grote aantallen medewerkers en bezoekers beter te kunnen ontvangen.

Schimmelvorming in Schepelhal Binnenhof
Beeld: Corné Bastiaansen
Schimmelvorming in Schepelhal Binnenhof

Ontwerp in voorbereiding

Hoe pakken we dit alles aan? De voorbereiding van de renovatiewerkzaamheden kent een aantal stappen. Het ontwerpproces verloopt gefaseerd, van grof naar fijn. De gebruikers van het Binnenhofcomplex zijn intensief betrokken bij de gehele planvorming en geven per fase een akkoord. Nieuwe ontwikkelingen of inzichten worden waar mogelijk meegenomen in een volgende fase. Zo kunnen plannen nog veranderen.

Het ontwerpproces begint met een programma van eisen dat elke gebruiker opstelt voor de eigen huisvesting. Op basis van dit programma van eisen maken architecten een structuurontwerp. Het structuurontwerp, ook wel schetsontwerp genoemd, is het eerste globale beeld van de opdrachtinterpretatie. Na goedkeuring van het structuurontwerp volgt het maken van het voorontwerp. In het voorontwerp duiden architecten en technisch adviseurs waar bijvoorbeeld de entree, logistieke route en een restaurant komen. Ook de wensen van de gebruiker worden daarbij meegenomen. Na akkoord van het voorontwerp worden onder andere de technische installaties en bouwkundige details preciezer bepaald en kleuren en materialen gekozen.

Tijdens het gehele ontwerpproces is er ook overleg met de gemeentelijke monumentenzorg en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE), omdat grote delen van het Binnenhof een monumentenstatus hebben. Daarnaast wordt het voorontwerp voorgelegd aan het onafhankelijke Kwaliteitsteam Binnenhofrenovatie, onder voorzitterschap van de rijksbouwmeester. Dit team geeft advies over de kwaliteit, samenhang en proportionaliteit van de ingrepen.

Een voorontwerp wordt een definitief ontwerp als er met de gebruikers overeenstemming is over de aanpassingen die de architecten en technisch adviseurs voorstellen. Na akkoord van het definitief ontwerp vraagt het Rijksvastgoedbedrijf een omgevingsvergunning aan bij de gemeente Den Haag. Op basis van de adviezen van de Welstands- en monumentencommissie Den Haag en de RCE beoordeelt de gemeente de vergunningaanvraag. Als de vergunning is verleend kunnen de renovatiewerkzaamheden beginnen.

Documenten openbaar

Sinds december 2019 publiceert het Rijksvastgoedbedrijf documenten over de Binnenhofrenovatie, tenzij dit niet kan vanwege veiligheid, commerciële vertrouwelijkheid of bescherming van personen.

In januari 2020 zijn de verschillende tussenproducten van het ontwerpproces openbaargemaakt. Die kunt u vinden op deze pagina.

In maart 2020 zijn documenten over de architectenkeuze gepubliceerd. Ook is er een aanvullend bouwhistorisch onderzoek Grafelijke zalen toegevoegd.

In december 2020 zijn technische ontwerpdocumenten renovatie Binnenhof en een functioneel voorontwerp Tweede Kamer gepubliceerd. Ook zijn er verslagen van bijeenkomsten van het Kwaliteitsteam openbaar gemaakt. Daarnaast zijn er nieuwe bouwhistorische onderzoeken openbaar gemaakt: het cultureel historisch onderzoek Algemene Zaken en een aanvullende bouwhistorische notitie gevelwand Hofvijver Algemene Zaken.

In juli 2021 zijn het voorontwerp Tweede Kamercomplex  en nieuwe cultuurhistorische onderzoeken , waaronder uitbreiding van Koloniën en de Grenadierspoort gepubliceerd. Daarnaast ook kleurhistorixch onderzoek en de jaarrapportage 2018 - 2019 van de challengeboard Binnenhofrenovatie. Ook zijn verslagen van het kwaliteitsteam openbaargemaakt.

In mei 2022 zijn verschillende verslagen van het kwaliteitsteam gepubliceerd. Ook zijn verschillende rapporten van kleuronderzoeken en cultuurhistorische onderzoeken in de Tweede Kamer en de Grafelijke Zalen opgeleverd. En een kleuronderzoek in de Eerste Kamer. Verder zijn drie bomeneffectanalyses gepubliceerd. Hierin staat het groen in en om het Binnenhof centraal.  Tot slot is de besluitenlijst van de stuurgroep Binnenhof gepubliceerd en deelt de challengeboard hun jaarverslag over 2021.

Er zijn ook documenten door de gebruikers van het Binnenhof zelf opgesteld. Bijvoorbeeld een (functioneel) programma van eisen waarin staat beschreven welke eisen een gebruiker stelt aan de huisvesting. Deze documenten vindt u – indien openbaar gemaakt - op de website van de verschillende gebruikers van het Binnenhof.